Filosofisch Café 08 januari 2006
Column Rosetta
Mijn stelling is dat woorden
onvoldoende zijn om uit te drukken wat men”eigenlijk” bedoelt.
Heb je nooit het gevoel als
je “hier” bv. iets zegt dat het niet helemaal uitdrukt wat je eigenlijk bedoelt
of denkt, zelfs indien je taalvaardiger bent dan een ander.
Als je iets neerschrijft is
het een zoeken naar de juiste zinswending of woorden om aan je lezer door te
geven wat je bedoelt, en je blijft met een onvoldaan gevoel…
Zonder woorden dus geen
communicatie?Nee,nee want wat dan met andere middelen zoals
oogcontact,gebarentaal bij dove mensen, of de manier waarop bv. een vrouw haar sigaret laat aansteken door een man of
ook nog allerlei lichaamstalen bv. iemand met gekruiste armen als afweersysteem
Dus niet alleen verbale
communicatie is de norm en taal is soms overbodig. Dit in tegenstelling met de
bewering dat de werkelijkheid bestaat door ze te benoemen.
Gedeeltelijk is het zo? Maar
wat “is” werkelijkheid? Is verliefd worden bv. de werkelijkheid of zelfbedrog?
Is er geen nieuw perspectief
op de werkelijkheid nodig zoals de menselijke persoonlijke ervaring?
Er is de objectieve kijk op
de werkelijkheid zoals de “wetenschap”, die pretendeert de waarheid in pacht te
hebben.
Maar er is ook de
subjectieve, de eigen werkelijkheid
Ik ervaar dingen anders dan
jij bv. Ik zal “mijn” ervaring wellicht
niet kunnen onder woorden brengen(tenzij met een zwakke poging).Woorden
zijn zo begrenzend.
Ik zie niet hetzelfde in een schilderij als
jij.Indien dat schilderij een werkelijkheid vertegenwoordigt dan heb ik ook “mijn” werkelijkheid in mijn
interprétatie.
Hoe breng je die ervaring
onder woorden?Waar blijft men met taal
alleen?
Chaotische gedachten waar je
amper orde in kunt scheppen, hoe verwoord je die?
Nederlanders, Belgen…zo dicht
bij elkaar begrijpen van elkaar niet altijd wat ze eigenlijk zeggen of
bedoelen,écht duidelijk is het niet. Wij “denken” wel hetzelfde maar uiten het
anders, met het gevolg dat er een gemis kan zijn van echte communicatie.
Hoeveel keer betrap ik er
mezelf op als ik met Nederlanders praat dat ze niet méé zijn met hetgene ik
bedoel(en omgekeerd ook)Nu kunnen jullie tegenwerpen dat dit met elke taal zo
gaat: Frans, Engels, Spaans etc…en dat is mijn inziens ook zo hetgene mijn
théorie bevestigt dat taal “alleen” ontoereikend is. Zelfs in eigen taal lukt
het niet écht.
Ben ik nu tégen taal? Natuurlijk niet. Zonder taal geen prachtige gedichten,zonder woorden geen fantastische schrijvers of schitterende redenaars, liefdesverklaringen…..en niet te vergeten de dialogen in “Den Hopsack”